NESTMATERIAAL
Hamsters zijn echte nestbouwers. Nestmateriaal hoort daarom altijd in het verblijf aanwezig te zijn. Naast een goed huisje, een passend looprad, een zandbad en een diepe laag bodembedekking is nestmateriaal één van de belangrijkste onderdelen van de basisinrichting.
Je hamster gebruikt nestmateriaal om zijn slaapplek warm, zacht en beschut te maken. In de natuur gebruiken hamsters hiervoor wat ze in hun omgeving kunnen vinden, zoals droge grassprieten, blaadjes, zachte plantdelen en soms vachtmateriaal van andere dieren. In een hamsterverblijf kunnen we dit gedrag ondersteunen door geschikt nestmateriaal aan te bieden.
Een goed nest helpt je hamster om te slapen, te rusten, zich veilig te voelen en zijn eigen plek in te richten. Veel hamsters zijn hier heel precies in. Ze slepen het materiaal naar hun huisje, versnipperen het, duwen het in een hoekje, maken er een holletje van of bouwen er een mooi compact nest mee.
Als praktische richtlijn wordt vaak genoemd om minimaal 15 tot 25 gram nestmateriaal per hamster aan te bieden. Belangrijker nog is dat je hamster altijd voldoende materiaal heeft om zelf een nest te kunnen maken.
Uit onderzoek is gebleken dat als hamsters voldoende nestmateriaal krijgen de diepte van het hol onbelangrijk wordt voor de dieren. Dit zou kunnen verklaren waarom hamsters een huisje met nestmateriaal verkiezen boven het zelf graven van een tunnel in het verblijf.
Waarom is nestmateriaal zo belangrijk?
Nestmateriaal is niet zomaar “opvulling” in het verblijf. Voor een hamster heeft het echt een functie. Het nest is de plek waar je hamster slaapt, voedsel kan bewaren, zich terugtrekt en zich veilig voelt.
Een goed nestmateriaal:
- is zacht genoeg om comfortabel in te slapen;
- valt makkelijk uit elkaar of is goed te verwerken;
- is ademend en niet broeierig;
- blijft niet als sterke, taaie draad om pootjes zitten;
- kan door de hamster zelf worden verplaatst;
- past bij natuurlijk nestbouwgedrag;
- helpt om het slaaphuisje behaaglijk te maken.
Een hamster moet zelf kunnen bepalen waar hij zijn nest maakt. Leg nestmateriaal daarom niet allemaal kant-en-klaar in het huisje, maar geef het los in het verblijf of bij de ingang van het huisje. Je hamster sleept het dan zelf naar de plek waar hij het wil hebben.
Hoeveel nestmateriaal geef je?
Geef liever ruim voldoende dan te weinig. Een paar snippers zijn meestal niet genoeg. Hamsters maken graag een echt nest, zeker in een groter huisje of meerkamerhuis.
Als richtlijn kun je denken aan:
- een flinke pluk zacht nestmateriaal bij het huisje;
- een paar losse stukjes verspreid door het verblijf;
- extra materiaal in de winter of bij koudere plekken in huis;
- regelmatig aanvullen wanneer het nestmateriaal vuil, nat of platgedrukt is.
Je hoeft het nest niet iedere keer helemaal weg te halen. Bij het schoonmaken is het juist fijn om een klein beetje schoon, oud nestmateriaal terug te leggen. Daar zit de vertrouwde geur van je hamster nog aan. Dat maakt de overgang naar een schoon verblijf rustiger en herkenbaarder.
Geef ten minste 15 – 25 gram nestmateriaal per hamster (Richards, 1969)
WC-papier als nestmateriaal
WC-papier is één van de makkelijkste en fijnste nestmaterialen voor hamsters. Ik gebruik het zelf heel graag. Het is zacht, luchtig, goed te versnipperen en bijna iedereen heeft het in huis.
Gebruik bij voorkeur ongeparfumeerd, ongekleurd WC-papier zonder lotion of andere toevoegingen. Scheur een paar velletjes los en leg ze in het verblijf. Veel hamsters gaan er direct mee aan de slag. Ze stoppen de velletjes soms deels in hun wangzakken en nemen ze mee naar hun nest. Eenmaal in het huisje maken ze het papier kleiner en leggen ze het precies zoals ze het willen hebben.
Voordelen van WC-papier
- makkelijk verkrijgbaar;
- zacht en luchtig;
- goed te versnipperen;
- goedkoop;
- fijn als basisnestmateriaal;
- goed te combineren met andere materialen.
Mijn advies:
WC-papier is een hele goede basis. Vooral voor baasjes die twijfelen welk nestmateriaal geschikt is, is ongeparfumeerd WC-papier een veilige en praktische start. Het hoeft niet ingewikkeld te zijn: een paar velletjes kunnen voor je hamster al heel waardevol zijn.
Kapok Nestmateriaal
Kapok is afkomstig uit de vrucht van de kapokboom. Deze boom groeit in warmere klimaten en kan heel groot worden. De kapokvrucht heeft een harde schaal met daarin zacht, vezelig materiaal. Tussen dat zachte materiaal zitten kleine donkere zaadjes. De zachte kapokvezels beschermen de zaden in de vrucht onder andere tegen vocht.
Voor hamsters is kapok vooral bekend als zacht, warm en luchtig nestmateriaal. Mijn hamsters gebruiken kapok graag, vooral in de winter. Ze kunnen er een heerlijk warm nestje mee maken.
Bij een hele kapokvrucht is het belangrijk dat je de vrucht alvast openmaakt. Een dwerghamster krijgt de harde schaal meestal niet zomaar open. Als de vrucht eenmaal open is, kan je hamster het zachte materiaal er zelf uit trekken en meenemen naar het nest.
Is kapok hetzelfde als hamsterwatten?
Nee. Kapok wordt vaak verward met synthetische hamsterwatten, maar dat is niet hetzelfde. Kapok is een natuurlijk materiaal en gedraagt zich anders dan synthetische watten. Het valt veel makkelijker uit elkaar en vormt niet dezelfde taaie, kunstmatige draden als hamsterwatten.
Dat verschil is belangrijk. Bij goed nestmateriaal moeten de vezels los, luchtig en makkelijk te verwerken zijn. Synthetische hamsterwatten zijn juist berucht omdat ze als sterke draden om pootjes kunnen blijven zitten.
Voordelen van kapok
- zacht en warm;
- natuurlijk materiaal;
- fijn in koudere periodes;
- leuk als kapokvrucht voor extra nestbouwgedrag;
- veel hamsters vinden het aantrekkelijk om zelf uit de vrucht te trekken.
Mijn advies:
Kapok kan heel fijn zijn voor hamsters, vooral als warme nestvulling. Geef het met mate en kijk hoe je hamster ermee omgaat. Gebruik je een hele kapokvrucht? Maak de vrucht dan eerst open, zodat je hamster bij het zachte materiaal kan.
Safebed / theezakjespapier als nestmateriaal
Safebed Paper Shavings Bedding wordt gemaakt van theezakjespapier en koffiefilterpapier. Het is zacht, stofvrij en absorberend. Daardoor kan het zowel als bodembedekking als nestmateriaal worden gebruikt.
Voor hamsters is dit vooral interessant omdat het papier licht, zacht en luchtig is. Je hamster kan erin graven, het meenemen naar het nest en er een zachte slaapplek mee maken. Het heeft veel volume, terwijl het materiaal zelf weinig weegt.
Hoe gebruik je theezakjespapier?
Je kunt theezakjespapier op twee manieren gebruiken:
- als zachte papierbodembedekking in een laag;
- als aanvullend nestmateriaal bij het huisje.
Voor dwerghamsters en hamsters kan het prettig zijn om een flinke laag aan te bieden wanneer je het als bodembedekking gebruikt. Wil je het alleen als nestmateriaal gebruiken? Leg dan een losse pluk bij het huisje en laat je hamster zelf bepalen wat hij ermee doet.
Voordelen van theezakjespapier
- zacht;
- stofvrij;
- absorberend;
- gemaakt van papier;
- veel volume;
- geschikt om nestjes in te maken;
- ook leuk om in te graven.
Mijn advies:
Safebed is een fijne optie wanneer je een zacht papiermateriaal zoekt dat ook wat meer volume geeft. Als nestmateriaal vind ik het vooral prettig voor hamsters die graag zachte, papierachtige materialen gebruiken. Je kunt het goed combineren met WC-papier of een klein beetje hooi.
Gedroogd mos als nestmateriaal
Gedroogd mos wordt in hamsterscaping vaak gebruikt als decoratie, aankleding en natuurlijk accent. Het geeft een verblijf meteen een mooiere, natuurlijkere uitstraling. Sommige hamsters gebruiken kleine stukjes mos ook om hun nest of ingang wat aan te vullen.
Toch zie ik gedroogd mos niet als basisnestmateriaal. Daarvoor zijn WC-papier, kapok, katoen of zacht papiermateriaal veel logischer. Mos is meer een natuurlijke toevoeging in het verblijf.
Hoe gebruik je gedroogd mos?
Gebruik gedroogd mos in kleine hoeveelheden, bijvoorbeeld:
- rond een huisje;
- bij een tunnel;
- als natuurlijk accent in een hamsterscape;
- op een dakje van een huisje;
- in een hoekje met plantjes of decoratie.
Zorg dat het mos droog blijft en controleer regelmatig of het schoon is. Wordt het nat of vies, dan haal je het weg.
Mijn advies:
Gedroogd mos is heel mooi voor de natuurlijke uitstraling van een hamsterverblijf. Als nestmateriaal is het vooral aanvullend. Gebruik het dus niet als belangrijkste nestmateriaal, maar als natuurlijk scapingmateriaal dat je hamster eventueel zelf een beetje kan verplaatsen.
Crinkle papier als nestmateriaal en verrijking
Crinkle papier is gekreukt, luchtig papiermateriaal. Het ritselt, beweegt makkelijk en geeft meteen een speels effect in het verblijf. Voor hamsters kan crinkle papier leuk zijn als aanvullend nestmateriaal, maar ook als snuffellaag of foerageerlaag.
Je kunt een kleine hoeveelheid crinkle papier bij het huisje leggen, zodat je hamster het zelf naar het nest kan slepen. Veel hamsters vinden het ook leuk wanneer je een beetje crinkle over een deel van de bodembedekking strooit en daar wat kleine snackjes, kruiden of bloemetjes tussen verstopt.
Crinkle papier is dus niet alleen nestmateriaal, maar ook verrijking. Je hamster moet snuffelen, zoeken en bewegen om het lekkers te vinden. Dat past goed bij natuurlijk foerageergedrag.
Hoe gebruik je crinkle papier?
Gebruik crinkle papier liever als aanvulling en niet als enige bodembedekking. De losse structuur is leuk als toplaag, speellaag of nestmateriaal, maar voor graven en stabiliteit blijft een goede basisbodembedekking belangrijk.
Voor dwerghamsters kun je denken aan:
- een klein plukje bij het huisje;
- een losse snuffellaag over een deel van de bodembedekking;
- een foerageerhoekje met kleine zaadjes, kruiden of bloemetjes;
- een vrolijke accentlaag in een hamsterscape.
Voordelen van crinkle papier
- luchtig en licht;
- leuk om te verplaatsen;
- ritselende structuur geeft extra prikkels;
- geschikt als snuffel- en foerageerlaag;
- verkrijgbaar in leuke kleuren;
- makkelijk te combineren met WC-papier, kapok, hooi of bodembedekking.
Mijn advies:
Crinkle papier is vooral leuk als extra. Ik zou het niet als enige nestmateriaal gebruiken, maar wel als speelse aanvulling. Zeker in een hamsterscape kan crinkle papier heel leuk zijn om kleur, structuur en zoekplezier toe te voegen.
Katoen Nestmateriaal
Katoen nestmateriaal lijkt qua gevoel een beetje op kapok, maar is vaak net iets stugger. Goed katoen nestmateriaal valt makkelijk uit elkaar, voelt zacht aan, is ademend en kan goed vocht opnemen. Daardoor heeft katoen veel eigenschappen die prettig zijn voor een hamsternest.
Hamsters kunnen katoen gebruiken om het huisje zacht te bekleden. Sommige hamsters mengen het met WC-papier, kapok, hooi of stukjes bodembedekking. Zo maken ze zelf een nest dat precies past bij hun voorkeur.
Voordelen van katoen nestmateriaal
- zacht;
- ademend;
- goed te verwerken;
- geschikt als nestvulling;
- goed te combineren met andere nestmaterialen.
Mijn advies:
Katoen kan een fijne aanvulling zijn op WC-papier of kapok. Let er wel altijd op dat het materiaal goed uit elkaar valt en niet bestaat uit lange, taaie draden. Trek het voor gebruik even los en geef het in kleinere plukjes.
Hennep Nestmateriaal
Hennep nestmateriaal is gemaakt van natuurlijke hennepvezel. Ik heb dit zelf graag gebruikt voor hamsters, omdat ze er mooie nestjes en holletjes mee kunnen maken. Het materiaal is licht van gewicht, dus een zakje van bijvoorbeeld 100 gram lijkt misschien klein, maar in volume is het vaak best veel.
Geef hennep nestmateriaal nooit in één grote compacte pluk. Haal het eerst goed uit elkaar en knip het eventueel in kleinere stukken. Bied daarna kleine hoeveelheden aan, zodat je hamster het zelf kan verwerken.
Belangrijke kanttekening bij hennep nestmateriaal
Ik wil hier wel een duidelijke kanttekening bij plaatsen. Het is bij mij één keer voorgekomen dat een pootje in hennep nestmateriaal verstrikt raakte. Ik heb daar eerder ook over geschreven. Het leek erop dat de vezels van dat specifieke materiaal stugger waren geworden.
Daarom ben ik met hennep nestmateriaal voorzichtiger geworden. Het kan nog steeds gebruikt worden, maar dan wel bewust:
- haal het goed uit elkaar;
- knip lange stukken kleiner;
- geef kleine hoeveelheden;
- leg nooit de hele inhoud van de verpakking in één keer in het verblijf;
- controleer regelmatig hoe je hamster het gebruikt.
Mijn advies:
Hennep kan mooi nestmateriaal zijn, maar ik zou het altijd in kleine, losse stukjes aanbieden. Zeker bij dwerghamsters wil je voorkomen dat er lange of stugge vezels in het nest ontstaan waar een pootje in kan blijven hangen.
Update: december 2021
Ik maak een kleine kanttekening bij het hennep nestmateriaal. Het is bij mij namelijk één keer voorgekomen dat er een pootje in verstrikt is geraakt. Hier heb ik een blog over geschreven. Het lijkt erop dat de vezels van dit nestmateriaal veel stugger zijn geworden. Het nestmateriaal kan nog wel gebruikt worden, maar het is naar mijn idee verstandig om dit in kleinere stukken te knippen en de dieren kleine stukjes aan te bieden. Leg nooit de inhoud van de verpakking in één keer in het verblijf, de dieren kunnen er dan in verstrikt raken.
Hooi als nestmateriaal
Hooi wordt bij hamsters niet op dezelfde manier gebruikt als bij cavia’s of konijnen. Hamsters zijn geen echte hooieters die dagelijks grote hoeveelheden hooi nodig hebben. Toch kan hooi wel een functie hebben in een hamsterverblijf.
Voor hamsters is hooi vooral interessant als natuurlijk nestmateriaal, structuurmateriaal en scapingmateriaal. Sommige hamsters gebruiken kleine sprietjes hooi om hun nest steviger te maken. Het kan ook helpen om bodembedekking wat meer structuur te geven, vooral wanneer je diepe graaflagen maakt.
Hoe gebruik je hooi bij hamsters?
Gebruik hooi in kleine hoeveelheden. Je kunt het mengen door de bodembedekking of los aanbieden bij een huisje of tunnel. Kies bij voorkeur zacht, stofarm hooi met fijne sprieten. Heel harde, scherpe of stoffige stukken kun je beter verwijderen.
Hooi kan mooi gecombineerd worden met:
- WC-papier;
- kapok;
- katoen;
- crinkle papier;
- gedroogde bloemen;
- mos;
- bodembedekking voor hamsterscaping.
Mijn advies:
Hooi is geen hoofd-nestmateriaal voor hamsters, maar wel een fijne natuurlijke aanvulling. Vooral in een hamsterscape kan een beetje hooi helpen om het verblijf natuurlijker te maken en extra structuur te geven.
Waarom je geen hamsterwatten moet gebruiken
Gebruik geen synthetische hamsterwatten als nestmateriaal. Dat is echt belangrijk.
Hamsterwatten lijken zacht en onschuldig, maar de vezels kunnen sterk en taai zijn. Een pootje kan erin verstrikt raken. Omdat het materiaal niet makkelijk breekt, kan het strak om een pootje blijven zitten. In ernstige gevallen kan de doorbloeding in gevaar komen.
Het probleem is dat synthetische hamsterwatten niet hetzelfde zijn als kapok of goed katoen nestmateriaal. Ze lijken misschien op elkaar, maar ze gedragen zich heel anders. Kapok en geschikt katoen vallen veel makkelijker uit elkaar. Synthetische hamsterwatten blijven juist als draden bij elkaar en zijn vaak alleen goed door te knippen met een schaar.
Vermijd daarom
- synthetische hamsterwatten;
- lange, taaie vezels;
- materiaal dat niet makkelijk uit elkaar valt;
- sterk draderig materiaal;
- geparfumeerd papier;
- vochtige of beschimmelde natuurlijke materialen.
Mijn advies:
Twijfel je of nestmateriaal geschikt is? Trek het dan voorzichtig uit elkaar. Valt het makkelijk los en breekt het snel wanneer er spanning op komt? Dan is dat een beter teken. Blijft het als lange, taaie draad aan elkaar zitten? Dan zou ik het niet gebruiken.
Nestmateriaal combineren
Je hoeft niet één soort nestmateriaal te kiezen. Veel hamsters vinden het juist prettig om zelf te combineren. Je kunt bijvoorbeeld een basis van WC-papier geven en daar een klein beetje kapok, katoen, hooi of crinkle papier aan toevoegen.
Een fijne combinatie kan zijn:
- WC-papier als basis;
- kapok voor warmte;
- katoen voor zachtheid;
- hooi voor structuur;
- crinkle papier voor verrijking;
- Safebed voor volume;
- een beetje mos als natuurlijke decoratie.
Geef alles los en in kleine hoeveelheden. Je hamster kiest zelf wat hij gebruikt.
Nestmateriaal bij het schoonmaken
Maak het nest niet onnodig vaak helemaal schoon. Hamsters zijn gevoelig voor geurveranderingen in hun eigen omgeving. Het nest is één van de plekken waar hun vertrouwde geur het sterkst aanwezig is.
Bij het verschonen kun je het beste:
- nat of vies nestmateriaal verwijderen;
- voedselvoorraad controleren op bederf;
- een klein beetje schoon, oud nestmateriaal terugleggen;
- nieuw nestmateriaal los aanbieden;
- het huisje niet telkens helemaal anders neerzetten.
Zo blijft het verblijf schoon, maar behoudt je hamster toch herkenning.
Veelgestelde vragen over hamster nestmateriaal
Ja. Een hamster heeft altijd nestmateriaal nodig om een zachte, beschutte slaapplek te maken. Nestmateriaal hoort bij de basisinrichting van het verblijf.
Ongeparfumeerd WC-papier is een hele goede basis. Daarnaast kun je kapok, katoen, Safebed, een beetje hooi of crinkle papier gebruiken als aanvulling.
Ja, ongeparfumeerd en ongekleurd WC-papier zonder lotion is heel geschikt. Veel hamsters vinden het fijn en kunnen het zelf makkelijk versnipperen.
Kapok is niet hetzelfde als synthetische hamsterwatten. Kapok is natuurlijk materiaal en valt veel makkelijker uit elkaar. Geef het wel bewust en controleer altijd hoe je hamster het gebruikt.
Ja, crinkle papier kan als aanvullend nestmateriaal worden gebruikt. Het is vooral leuk als speelse toplaag, snuffellaag of foerageerlaag. Gebruik het niet als enige bodembedekking.
Hooi is niet noodzakelijk zoals bij konijnen of cavia’s, maar het kan wel nuttig zijn als natuurlijk nestmateriaal, structuurmateriaal of scapingmateriaal. Gebruik zachte, stofarme sprietjes en geef niet te veel.
Nee, synthetische hamsterwatten kun je beter niet gebruiken. De vezels kunnen taai zijn en om pootjes blijven zitten.
Vervang vooral nat of vies nestmateriaal. Het hele nest hoeft niet steeds compleet weg, tenzij het echt vervuild is. Leg bij het schoonmaken bij voorkeur een klein beetje schoon, oud nestmateriaal terug.
Nestmateriaal is onmisbaar voor hamsters. Je hamster gebruikt het om een warme, zachte en veilige slaapplek te maken. WC-papier is een hele fijne basis. Kapok, katoen, Safebed, crinkle papier, hooi en een beetje gedroogd mos kunnen mooie aanvullingen zijn, afhankelijk van hoe je hamster zijn nest bouwt.
Het belangrijkste is dat nestmateriaal zacht, luchtig en makkelijk te verwerken is. Vermijd synthetische hamsterwatten en lange, taaie vezels. Geef nestmateriaal los in het verblijf, laat je hamster zelf bouwen en controleer regelmatig of het nest schoon en prettig blijft.