GEZONDHEID

Dwerghamsters zijn kleine gevoelige dieren. Het zijn prooidieren en zullen daarom een aandoening zoveel mogelijk verborgen houden. In de natuur vallen dieren eerder ten prooi als ze zwak zijn. Je moet je hamstertje dus regelmatig controleren!

BEKIJK DE GEZONDHEID VAN DE:

REGELMATIG HAMSTER CHECKEN

  • Wekelijks – Het hamstertje in zijn algemeen controleren. Kijken of er geen kale plekjes, korstjes of wondjes zijn. Het gezichtje bekijken, het neusje en de oortjes.
  • Maandelijks – De tandjes maandelijks controleren. Dit is belangrijk want een afwijking in de tanden kan binnen een maand al voor grote problemen zorgen.

SYMPTOMEN HAMSTER ZIEK

Als een hamster echt iets mankeert dan kun je dat herkennen aan de volgende symptomen:

  • algemeen onwel (malaise)
  • verminderde alertheid
  • minder actieve houding van kop en lichaam
  • verminderde uithoudingsvermogen (radje rennen minder dan normaal)
  • vermagering
  • doffe, stugge vacht
  • afwijkende ademhaling
  • slechte eetlust
  • niet willen drinken

Als je hamster 1 of meerdere symptomen uit bovenstaande opsomming vertoont dan kunnen we hem algemeen ziek noemen. Hiermee kan dus gezegd worden dat de hamster ziek is maar nog niet wat hij precies heeft (oorzaak).

Handige gezondheidskaart

OORZAKEN

De oorzaken van ziekte kunnen uiteenlopend zijn. Hieronder benoemen we enkele ziekteoorzaken.
Etiologie houdt zich bezig met het onderzoeken van het ziekteverloop en de oorzaken ervan.

  • Idiopatische ziekten
    In sommige gevallen is er geen oorzaak te vinden of aan te wijzen. In dat geval spreken we van een “idiopatische ziekte”.
  • Erfelijke aandoening
    Deze aandoeningen ontstaan door een afwijking van het DNA en worden van ouders op jongen overgedragen (hereditair). Een voorbeeld van een erfelijke aandoening is: Draaikop. Een erfelijke afwijking kan bij de geboorte al aanwezig zijn of lang naar de geboorte tot uiting komen.
  • Aangeboren
    Bij aangeboren (Congenitaal) afwijkingen zijn de afwijkingen bij de geboorte al aanwezig, dit kan bijvoorbeeld door een erfelijke afwijking komen. Een voorbeeld van een aangeboren afwijking kan zijn dat de navelstreng zich tijdens de dracht om een pootje wikkelt en hierdoor een gedeelte van het pootje afsterft. Het resultaat zal zijn dat er een hamstertje wordt geboren die één pootje mist. Omdat deze afwijking niet ergelijk is (chromosoom fout) zullen twee jongen die bijvoorbeeld 1 pootje missen geen jongen voortbrengen met minder pootjes.
  • Verkregen
    Verkregen ziekten en aandoeningen kunnen veroorzaakt worden door bijvoorbeeld:
    – trauma
    – vreemde voorwerpen
    – tumoren
    – degeneratie
    – infectie
    – afwijkingen van het afweersysteem
    – vergiftigingen en deficiënties
    – stofwisselingsstoornissen
    – onoordeelkundig gebruik van medicijnen (iatrogeen)

INFECTIES

Infecties worden veroorzaakt door micro-organismen, deze zijn met het blote oog niet of moeilijk zichtbaar. Micro-organismen die in een levend organisme leven doen dit parasitisch. De meest bekende micro-organismen die parasitisch leven zijn vlooien en wormen). Deze zijn groter en met het blote oog waarneembaar. Maar ook veel schimmels kunnen parasitisch in een lichaam leven.

wet tailWet Tail

Ofwel ‘natstaart’ is een zeer besmettelijke hamsterziekte die wordt veroorzaakt door een bacterie. Hevige diaree, een gebrek aan eetlust en sloomheid zijn de belangrijkste symptomen van deze ziekte. Door de diaree wordt het gebied rondt de staart nat en hieraan dankt de ziekte dan ook zijn naam. ‘Wet Tail’ is meestal fataal. Het blijkt dat stress en hygiëne een belangrijke rol kunnen spelen bij het ontstaan van deze ziekte, omdat juist slecht verzorgde en gestreste dieren vatbaarder zijn. Omdat ‘Wet Tail’ erg besmettelijke is, moet alles wat met de zieke dieren in aanraking is geweest goed worden ontsmet. Nat staart komt alleen bij Syrische hamsters voor.

ONTSTEKINGEN

Een ontsteking kan ontstaan door een infectie met micro-organismen of door trauma. In het laatste geval is geen sprake van micro-organismen in de haard van de ontsteking dit noemen we ook wel een “aseptische ontsteking”. Een ontsteking gaat vaak gepaard met een verhoogde afscheiding. Een neusontsteking zal in deze situatie leiden tot neusuitvloeiing. Deze kan helder en dun vloeibaar zijn, dit noemt met een “sereuze uitvloeiing”. Een uitvloeiing die een dikkere is noemt men “muceus” of wel slijmerig. Een ontsteking die met één van netgenoemde slijm gelpaard gaat noemen we “catarrale ontsteking”. Als er pus wordt gevormd noemen we de ontsteking een “purulente ontsteking”.  Pus, mucus, bloed en dergelijke die bij een ontsteking vrij kunnen komen noemt met ook wel “exudaat”.

LCM (Lymphozytaire Choriomeningitis) LCM is een hersenvliesontsteking die alleen bij jonge Syrische hamsters voorkomt, ze zijn nog niet bij dwerghamsters geconstateerd. Hamsters met LCM worden mager, slaperig en krijgen een ruige vacht. Daarna komen er bindvliesontstekingen en worden ze bijna altijd ‘lichtschuw’. Na ong.4 weken is de ziekte meestal over, het heeft zelden een dodelijke afloop. Belangrijk! is dat zwangere vrouwen geen Syrische hamsters in huis nemen. Bij zwangere vrouwen waarbij de hamster LCM heeft kan een miskraam of misvorming van de baby ontstaan! Hamsters ouder dan 5 maanden hebben geen kans meer op LCM. Om helemaal geen risico te nemen om een hamster met LCM te kopen zijn er de zogenaamde ‘LCM-vrije kweekstammen’

PUS

Bij pus denken we “bah vies..” pus is een ophoping van dode cellen en dode bacteriën en is vaak geel van kleur. Ook kan pus een behoorlijke vieze geur hebben. Sommige bacteriën veroorzaken een groen/gele pus. Als je pus bij je hamster ziet dan kan dit dus duiden op een ontsteking. Een bijzondere vorm van een ontsteking is een abces, deze komt bij hamsters regelmatig voor.

bach bloesem voor dwerghamsters

Let op!: hamsters zijn zeer gevoelig voor antibiotica. Die breken de darmflora af waardoorheen overwoekering met Clostridium-bacteriën plaatsvindt welke op hun beurt gifstoffen (toxinen) produceren. Hierdoor sterft de hamster snel.  Je dierenarts weet welke antibiotica wel bij een hamster mogen worden gebruikt en welke niet.  Mocht je nog vragen en/of opmerkingen hebben over de gezondheid van je hamster dan kun je ook een kijkje nemen op het forum.

ALLERGIE

Een allergie is eigenlijk een te heftige reactie van het lichaam (afweerstelsel). Het komt bijvoorbeeld nogal eens voor dat hamsters een stof allergie hebben waardoor ze zaagsel of hooi niet tolereren. Kijk ook bij Huidaandoeningen

AUTO-IMMUUNZIEKTE

Als een hamster een auto-imuunziekte heeft dan maakt zijn lichaam antistoffen aan tegen zijn eigen lichaam.

GEDRAGSSTOORNISSEN

Er kunnen naast fysieke klachten ook psychische klachten voorkomem bij hamsters dit kan zich o.a. uiten in gedragsstoornissen. Hieronder worden enkele gedragsstoornissen besproken. Deze aandoeningen hebben een erflijk karakter en kunnen dus overgedragen worden van generatie op generatie.

dwerghamster in een glas

LABORATORIUM DWERGHAMSTER ALGEMEEN

Tabe 1l: Hamster Koolhydraten/lipide metabolisme
Glucose (mg/dl) Cholesterol (mg/dl) Triglycerides (mg/dl) Lipids (mg/dl)
37 – 198 112 – 210 72 – 350 224 – 466
Tabel 2: Urine waarde
Volume (ml/kg/d) pH Helderheid Eiwit (mg/wk) Kristallen
7 ml/d 5,1 – 8,4 troebel 10 TP;
CaCO3
Tabel 3: Hamster Enzymen
ALP (IU/I) ALT (IU/I) AST (IU/I) LDH (IU/I) Amylase (IU/I) CK (IU/I)
50 – 186 20 – 128 20 – 150 100 – 300 154 – 196 23
Tabel 4: Hamster Hormonen
Cortisol (ug/dl) C’
sterone
(ug/dl)
T3 (ng/dl) T4 (ug/dl) LH (ng/ml) FSH ((ng/ml) Estradiol (pg/ml) Progest (ng/ml) Prolactin (ng/ml) Testos (pg/ml)
2.3 – 3.2 5.5 – 9.3 30 – 80 3 – 7 20 – 40 100 – 300 5 – 10 1 5 – 10 1.5 – 2
Tabel 4: Leverfunctie
Bilirubine
(mg/dl)
Eiwit
(g/dl)
Albumin
(g/dl)
Globulins
(g/dl)
0.1 – 0.9 5.2 – 7.0 3.5 – 4.9 2.7 – 4.2
Tabel 5: Nierfunctie Hamster
BUN
(mg/dl)
Creatine
(mg/dl)
12 – 26 0.4 – 1.4
Tabel 6: Electrolite Hamster
Ca
(mg/dl)
CI
(Mg/dl)
P
(mg/dl)
K
(mEg/l)
Na
(mEg/l)
5.3 12.0 93 – 110 3.0 – 9.9 3.9 – 6.0 128 – 150

 

DWERGHAMSTER HEEFT BLOEDING

Een hamstertje is een kleine gevoelig diertje dat weleens gewond kan raken. Het grote gevaar bij bloedingen is dat bij grote bloedingen het diertje zelfs kan komen te overlijden.
Hoeveel bloed het diertje in een bepaald tijd verliest hangt af van de grootte van het gat in het bloedvat, maar ook van het soort bloedvat. Op basis daarvan onderscheiden we 3 soorten bloedingen:

Haarvatbloeding: Dit is een redelijk ongevaarlijke bloeding. Deze bloeding moet uiteraard wel verzorgd worden. Vaak is de wond is niet diep (alleen een schaafwondje) en er is niet zoveel bloedverlies. Desinfecteer de wond goed. Verbinden is vaak niet nodig.

Aderlijke bloeding: Hier stroomt het bloed gelijkmatig en heeft het een donker rode kleur. Deze kleur komt doordat het bloed in de aders naar het hart toestroomt en arm aan zuurstof is. Maak de wond goed schoon met een ontsmettingsmiddel of met een gedept in gekookt water steriel gaasje. Ga wel voor de zekerheid met je hamstertje naar de dierenarts, deze zal de wond nogmaals nakijken, verschonen en wellicht verbinden of hechten. Slagaderlijke bloeding: Dit is een zeer ernstige bloeding, die de hamster fataal kan worden. Het bloed gutst schoksgewijs uit de wond en is helderrood van kleur. Dit komt doordat het rechtstreeks afkomstig is van het hart en veel zuurstof bevat. De hamster kan dus in korte tijd zeer veel bloed verliezen. Snel handelen is dan ook geboden.  Je kunt de volgende dingen doen terwijl je snel richting de dierenarts gaat: Leg het lichaamsdeel dat bloed hoger dan de rest van het lichaam, indien dit mogelijk is. Leg enkele steriele gaasjes op de wond om de bloeding zoveel mogelijk te stelpen. Breng de hamster zo snel mogelijk naar de dierenarts.


DWERGHAMSTER MET ABCES

Wanneer de huid van een hamster beschadigd is, bijvoorbeeld door een splinter of een snijwondje, kan dit gaan ontsteken. Wanneer zo’n ontsteking onder de huid zit terwijl de opperhuid wel is geheeld, vormt zich een onderhuids bultje dat steeds groter kan worden. Dit noemt men een abces. Zo’n bacteriële ontsteking moet worden behandeld door de dierenarts. Hij zal het abces opensnijden en schoonspoelen. De infectie zelf zal behandeld worden met een antibiotica.


DWERGHAMSTER MET BRANDWOND

Ik hoop dat niemand met vuur speelt in de buurt van zijn hamster.
De huid is een belangrijk orgaan. Deze bied namelijk bescherming tegen schadelijke invloeden van buitenaf door het geven van signalen (het is warm, iet raakt je aan). Ook zendt de huid prikkels uit van het dier zelf, zoals bijvoorbeeld een verandering in de stand van de haren. Verder reguleert de huid de lichaamstemperatuur en de waterhuishouding. De huid zorgt ervoor dat het lichaam niet uitdroogt in een warmere omgeving.  Brandwonden kunnen erg gevaarlijk en zelfs dodelijk zijn indien grote delen van de huid zijn aangetast. Bij brandwonden moet je altijd eerste hulp verlenen. De hamster zal veel pijn hebben en moet zo snel mogelijk naar de dierenarts toe.

Wat moet je doen:
Probeer het verbrande lichaamsdeel iets af te koelen met koud water. De kou verlicht namelijk niet alleen de pijn, maar haalt ook de warmte uit de huid zodat diepere huidlagen minder ernstig worden aangetast. Smeer geen zalven op de wond. Probeer het beestje wat water te geven. Dit voor het geval de slijmvliezen zijn aangetast door warmte en/of rook. De verbrande huid kan de lichaamswarmte niet meer vasthouden waardoor de hamster kan gaan rillen van de kou. Probeer het diertje in dat geval warm te houden. Snel naar de dierenarts.


DWERGHAMSTER MET BIJTWOND

Als je meerdere dieren bij elkaar zet dan heb je grote kans op bijtwonden. Daarom is het allereerste advies pas op met koppelen en zet nooit zomaar twee (volwassen) hamsters bij elkaar.
Gebeurd het dat je hamster een bijtwond oploopt door een gevecht met een andere hamster of misschien is de kat wel in de buurt geweest, ontsmet de wond dan zo snel mogelijk met een desinfecterend middel. Het licht er een beetje aan hoe groot en diep de wond is maar ook hier is het vaak wel raadzaam om even bij de dierenarts langs te gaan.


EPILEPTISCHE AANVAL

Epilepsie is een plotselinge verandering in het bewustzijn van de hamster, waarbij krampen in lichaamsdelen kunnen optreden. Dit wordt ook wel een toeval genoemd. Hoe lang zo’n aanval duurt kan verschillen, soms is de aanval zo kort dat deze niet eens opgemerkt wordt. Maar in het algemeen duren de aanvallen tussen de halve minuut tot een minuut.

Wat zijn de symptomen?

  • Omvallen en in een afwijkende houding blijven liggen
  • Bewusteloosheid
  • Krampaanvallen in enkele of alle lichaamsdelen
  • Het laten lopen van urine
  • Kwijlen
  • verwijde pupillen die ongevoelig zijn voor licht (is bij een hamster bijna niet te zien)
  • verkleuring van de slijmvliezen naar (donker)rood tot blauw.

Na zo’n aanval zal het diertje erg moe zijn en kan deze zelf gaan hijgen van de inspanning. De hamster is suffig en ongecoördineerd.
Het is niet leuk om zo’n aanval te zien en het lijkt meestal heftiger dan het is, probeer daarom rustig te blijven.

Wat doen we?
Tijdens de aanval kun je eigenlijk erg weinig doen. Let op waar de hamster zich op dat moment bevindt. Als hij bijvoorbeeld op een plateau ligt pas dan op dat hij er niet vanaf valt. Leg de hamster na de aanval in op een rustige plek neer en ga zo snel mogelijk met hem naar de dierenarts.


ELEKTRISCHE SCHOK

De kans dat een hamster een elektrische schok overleefd is aardig klein. Het zijn maar kleine dieren die niet zoveel kunnen hebben. Daarom is het ook raadzaam om je hamster nooit alleen los te laten lopen in een kamer waar kabels op de grond liggen.

Wat moet je bij een dergelijk ongeluk doen?
Haal het dier weg bij de kabel. Maar kijk uit dat je zelf geen stroom krijgt. Doe dit dus wel met een niet-geleidend voorwerp. Schakel de bewuste krachtbron uit.
Controleer de ademhaling en hartslag. Leg de hamster in horizontale ligging en breng heb zo snel mogelijk naar de dierenarts. Let op! Handel bij een elektrische schrok altijd bedacht en rustig doe geen overhaaste dingen ook al ben je geschrokken. Raak het diertje nooit zomaar aan want voor je het weet krijg je zelf een schok.


VEILIGE HAMSTER MEDICIJNEN

Je hamstertje kan zich op elk moment bezeren of gewond raken. Mocht  dit gebeuren dan is het handig als je een paar dingen in huis hebt die je kunnen helpen de eerste hulp te bieden die het diertje dan nodig heeft. Ook is het raadzaam om eens een dieren EHBO boekje door te nemen. Dit hoeft niet perse een boekje zijn voor hamsters, het EHBO principe is vrijwel voor alle dieren hetzelfde. Onderstaan heb ik een kleine opsomming gemaakt van spulletjes die handig zijn voor het geval er een ongelukje gebeurd met je hamstertje:

  • Pleisters: Deze kunnen gebruikt worden als spalken bij gewonde ledematen. De pleisters kun je verder gebruiken op kleine wondjes.
  • (Antibiotica) zalven en poeders: Deze kun je toepassen op wondjes die zijn schoongemaakt. De zalven en poeders kun je alleen bij de dierenarts krijgen.
  • Antihistamine Lotion: Is je hamster door een insect geprikt, verwijder dan eerst de eventuele angel en smeer de Antihistamine lotion op de plek. Deze zorgt voor verlichting.
  • Antiseptische lotion: Voor het reinigen van bijt en schaafwonden.
  • Bandages: Deze kunnen net als pleisters gebruikt worden ter bescherming van wondjes en bij spalken bij gewonde ledematen.
  • Wattenstaafjes: Kun je heel goed gebruiken om kleine plekjes te reinigen en zalfjes aan te brengen.
  • Jodium of ontsmettingsvloeistof om wondjes te ontsmetten
  • Nagelschaartje: Kun je gebruiken bij het knippen van te lange nageltjes.
  • Zout: Opgelost met water – neem twee theelepels zout en een glaasje water, hiermee kun je wonden ontsmetten en schoonmaken.
  • Oog- / oordruppels
  • Pincet om vreemde voorwerpen als splinters, stukjes glas te verwijderen
  • natriumbicarbonaat: (Kompres) Verminderd zwelling.
  • Gaasjes: Witte gaasjes zijn heel makkelijke om wondjes schoon te maken en te verbinden.
  • EHBO Boek: Een EHBO boek is altijd handig. De EHBO principes zijn voor alle dieren gelijk.

Hamsters en Antibiotica gaat niet altijd samen!

Hamsters zijn erg gevoelig voor bepaalde soorten antibiotica. Zo erg zelfs dat ze eraan kunnen overlijden. Tot de groep schadelijke en dus voor hamsters gevaarlijke antibiotica behoren:

  • ampicilline
  • penicilline
  • erythromycine
  • lincomycine
  • streptomycine

Waarom zijn ze zo schadelijk?

De belangrijkste reden waarom antibiotica ‘s zo schadelijk zijn voor hamsters is doordat ze  het normale microbiële evenwicht in het maagdarmkanaal veranderen. Zodra deze darmflora is verstoord kunnen bepaalde bacteriën zich vermenigvuldigen tot abnormaal grote aantallen. Tijdens de vermenigvuldiging van de bacteriën worden schadelijke chemische stoffen gemaakt die een zelfs dodelijk effect kunnen hebben op de hamster.

Bepaalde antibiotica (streptomycine , dihydrostreptomycine) zijn rechtstreeks toxisch en wijzigen dus niets in de darmflora, maar zijn direct al giftig voor de hamster. Deze antibiotica mogen nooit worden gebruikt bij hamsters.

Injecteerbaar of oraal

Hoewel de injecteerbare antibiotica juist de bovengenoemde problemen veroorzaken, worden de orale antibiotica ‘s ermee geassocieerd.

Tip

Indien er al een antibiotica gegeven moet worden (oraal of injecteerbaar) dan is het goed om 1/2 cc (1/10 theelepel) van gewone witte Yoghurt mondeling gegeven worden aan de hamster. Dit moet ‘s morgens en ‘s avonds tijdens de gehele antibiotica kuur en daarna nog zo’n 5 – 7  dagen extra gegeven worden. Yoghurt helpt de goede darmbacteriën te vervangen die vaak verloren gaan tijdens een behandeling met antibiotica.

Bron: Animal Hospitals USA

Veilig

Onveilig

Bacitracin
Ampicillin (Polyflex)
Bactrimel
De werkzame stoffen in Bactrimel zijn trimethoprim en sulfamethoxazol.
Trimethoprim en sulfamethoxazol zijn antibiotica. Ze werken tegen infecties met bacteriën. De combinatie van deze twee antibiotica werken tegen meer soorten bacteriën dan elk van beide afzonderlijk.
Clindamycin (Cleocin)
Cephaloridine (Loridine)
Erythromycin
Chlorampenicol Palmitate (Chloromycetin)
Lincomycin (Lincocin)
Chloramphenicol Succinate (Chloromycetin) Gentamicin (Gentocin)
Penicillin
Chloramph + vit A/1 (Oogzalf)
Penicillin/Benzathin/Procaine (Bicillin, Flocillin)
Ofloxacin (Baytril) tegen natstaart, niet geven aan hamsters die zwanger zijn of tijdens de zoogperiode.
Penicillin Procaine (Azimycin)
Oculoheel druppels voor het oog, 3x daags 2 druppels voor 3 dagen
Streptomycin (Biotec)
Oxytocine zorgt voor samentrekkingen van de baarmoeder, waardoor als de baarmoedermond open staat, de jongen uitgedreven worden. Staat de baarmoeder echter niet open dan, zorgen die samentrekkingen voor een tekort aan zuurstoftoevoer, waardoor de jongen kunnen overlijden.
Tetracyclines
Rofloxacin (Baytril) tegen natstaart, niet geven aan hamsters die zwanger zijn of tijdens de zoogperiode.
Iseofulvin (Fulvicin U/F)
Metronidazole
Neomycin (Biosol)
Neomycin Sulfate Oxytetracycline (Liquamycin
Septra
Sulfamethazine
Sulfatrim Drops
Antibioticum tegen bacterie in neus.
Voorbeeld dosering: Flacon van 10 ml en de dosering was 2x daags 0,02 ml in de bek ingeven via een pipetje gedurende tien dagen
Sulfaquinoxaline (Sulquin)

Surodan Middel tegen schimmelinfectie (ringworm), op de huid te gebruiken), oorinfectie

Tribrissen
Tylosin